วันพฤหัสบดีที่ 7 พฤศจิกายน พ.ศ. 2556

ผ่าศัพท์ภาษาอังกฤษวันละคำสองคำ:อธิบายคำว่า mythomania, necromania

mythomania



มีศัพท์ที่เราคุ้นอยู่หนึ่งตัว คือ  mythology  ซึ่งมีคำจำกัดความว่า “เทพนิยาย”  ได้แก่เรื่องของเทพเจ้าของชาติต่างๆ เช่นของอิยิปต์ (โบราณ) กรีก โรมัน ซึ่งเทพเจ้าต่างๆ ที่มีใน mythology เป็นเทพเจ้าที่คนเลิกนับถือ กราบไว้ บูชา กันหมดแล้ว รากศัพท์นี้อยู่ที่คำภาษากรีก  μυ’θος  (muthos มูธอส) แปลว่า “เรื่องราว คำบอกเล่าที่ไม่มีหลักฐาน” และเป็นเรื่องราวของเทพเจ้าที่เขาเลิกนับถือกันแล้ว เขาจึงพูดให้มันแรงไป คละกับความรู้สึกเหยียดหยามจนเป็น “เรื่องโกหก”    ในปัจจุบัน mythomania หมายถึง “บ้าหรือคลั่งไคล้ที่จะพูดเรื่องไม่จริง


necromania


คำ  νεκρός  (nekros เนครอส) เป็นภาษากรีก แปลว่า “ศพ” ปรากฏรูปเป็น necro ที่เป็นสองพยางค์แรกของคำต่างๆ necromania จึงแปลว่า “บ้าหรือคลั่งไคล้อยู่กับศพ หรือความตาย




โปรดติดตามศัพท์คำต่อไปนะครับ

วันพฤหัสบดีที่ 31 ตุลาคม พ.ศ. 2556

ผ่าศัพท์ภาษาอังกฤษวันละคำสองคำ:อธิบายคำว่า melomania, monomania

melomania


ความจริงเราจะคุ้นอยู่กับศัพท์ตัวหนึ่ง     คือ  melody  ที่แปลว่า    “เพลง
เสียงไพเราะ”   คำภาษากรีก   μέλος  (melos เมลอส)  แปลว่า   “เพลง
melomania จึงแปลว่า “บ้าหรือคลั่งไคล้ในเสียงเพลงหรือเสียงดนตรี


monomania


เห็นคำนี้แล้ว ให้ท่านนึกถึงคำ monk ที่แปลว่า “พระ” ในความหมายของคำ monk   หมายถึง    ผู้ปลีกตัวไปอยู่โดดเดี่ยว  ไม่เกี่ยวข้องกับใคร       เพื่อหา
ความสงบ   อีกความหมายหนึ่งคือ  ผู้อยู่อย่างไม่มีคู่ครอง คืออยู่คนเดียว    ซึ่งคำว่า monk นี้ มาจากภาษากรีก  μόνος  (monos มอนอส) แปลว่า เดี่ยว,  คนเดียว,  สิ่งเดียว        คำนี้เมื่ออยู่หน้าคำอื่น   จะกลายรูปเป็น   mono
monomania จึงแปลว่า “บ้าหรือคลั่งไคล้ในสิ่งๆ เดียว




                              โปรดติดตามศัพท์คำต่อไปนะครับ

วันอาทิตย์ที่ 27 ตุลาคม พ.ศ. 2556



kleptomania



มีคนเป็นจำนวนไม่น้อย    ที่เป็นคนชอบขโมยของ  หรือที่เรียกว่า   ขี้ขโมย   
บุคคลเหล่านี้ขโมย   ไม่ใช่เพราะไม่มีกิน   ไม่มีใช้    แต่เป็นคนมีสันดาน
ชอบขโมย  ซึ่งเป็นโรคจิตอย่างหนึ่ง   คำ κλέπτης   (kleptes คเลพเทส) เป็นภาษากรีกแปลว่า “โจร”   kleptomania  จึงแปลว่า  “บ้าหรือคลั่งไคล้
ที่จะเป็นโจร


megalomania




ได้กล่าวไว้ก่อนจากนี้แล้วว่า เมื่อเห็นศัพท์คำนี้แล้วให้ท่านนึกถึง mega project   หรืองานใหญ่  (ที่รัฐบาลชอบทำ)        แล้วแปลศัพท์ตัวนี้ว่า 
บ้าหรือคลั่งไคล้ความใหญ่”    ศัพท์ภาษากรีก  μέγας  (megas เมกาส) หรือ   μέγαλο  (megalo เมกาโล)  แปลว่า “ใหญ่, สำคัญ




โปรดติดตามศัพท์คำต่อไปนะครับ

วันพฤหัสบดีที่ 24 ตุลาคม พ.ศ. 2556

erotomania







ρως   (Eros เอรอส) เป็นเทพเจ้าแห่งความรักของกรีก (ออกเสียงภาษาอังกฤษเป็น “เอียรอส”) เหมือนกับ “Cupid ของโรมัน หรือ “กามเทพ” ของอินเดีย ในศัพท์      ρως   (eros เอรอส)     ของภาษากรีกแปลว่า 
ความรักerotomania จึงแปลว่า “บ้าหรือคลั่งไคล้ในความรัก แต่มีการแปลให้ดุเดือดว่า “บ้าหรือคลั่งไคล้ในกามคุณ
มีศัพท์ภาษาอังกฤษอยู่อีก ๒ ตัว ซึ่งคนไทยที่ชอบดูภาพยนตร์ที่มีฉากอย่างว่า จะทราบดีคือ   erotic (เป็นคำคุณศัพท์)  และ erotism (เป็นคำนาม) ศัพท์ทั้งสองตัวนี้แปลว่า “หมกมุ่นอยู่ในความรัก” (อย่างชู้สาว)  แต่ใน dictionary ของไทยมักแปลว่า “หมกมุ่นอยู่ในกาม



โปรดติดตามศัพท์คำต่อไปนะครับ

วันอาทิตย์ที่ 20 ตุลาคม พ.ศ. 2556

ผ่าศัพท์ภาษาอังกฤษวันละคำสองคำ:อธิบายคำว่า graphomania


graphomania




คำ  gram, gramme, graph, graphy ที่ปรากฏอยู่ในภาษาอังกฤษ เป็นพยางค์แรกหรือพยางค์หลังของคำใดๆ   คำนั้น จะเกี่ยวกับการ “เขียน” ทั้งสิ้น เช่น
telegram  แปลตามตัวว่า “เขียนมาจากทางไกล” คือ “โทรเลข” (tele แปลว่า “ไกล”)
programme  แปลตามตัวว่า “เขียนไว้ก่อน” คือ “ระเบียบวาระ” (pro แปลว่า “ก่อน”)
photograph  แปลตามตัวว่า “เขียนด้วยแสง” คือ “ภาพถ่าย” (photo แปลว่า “แสง”)  
geography  แปลตามตัวว่า   “เขียนแผ่นดิน” คือ “ภูมิศาสตร์” (geo แปลว่า แผ่นดิน)

ภาษากรีก     γραφος     (grafos   กราฟอส)       หรือ   γραφια   
(grafia กราฟิอา) แปลว่า “เขียน


graphomania จึงแปลว่า “บ้าหรือคลั่งไคล้การเขียน

hippomania

มาถึงตรงนี้แล้ว ทุกท่านคงทราบว่าศัพท์ตัวนี้แปลว่าอะไร ที่นำมาพิมพ์ไว้อีก 
เพื่อเป็นการทบทวนความจำของท่าน


โปรดติดตามศัพท์คำต่อไปนะครับ

วันเสาร์ที่ 19 ตุลาคม พ.ศ. 2556

ผ่าศัพท์ภาษาอังกฤษวันละคำสองคำ:อธิบายคำว่า dromomania

dromomania


ใน 1.1 เราเจอกับศัพท์ hippodrome ซึ่งแปลตามตัวว่า “ม้าวิ่ง” หมายถึง “สนามแข่งม้า” จากนั้นก็มีศัพท์ aerodrome แปลตามตัวว่า “อากาศวิ่ง หรือ “วิ่งทางอากาศ” หมายถึง “สนามบิน” และ picturedrome แปลตามตัวว่า “รูปภาพวิ่ง” หมายถึง “โรงภาพยนตร์

ในขณะเดียวกัน ได้ให้ที่มาของคำ drome ว่ามาจากภาษากรีก  δρόμος  (dromos) แปลว่า  “วิ่ง  คำนี้  เมื่อมาอยู่ในภาษาอังกฤษ ถ้าอยู่หลังคำอื่นจะมีรูปเป็น “drome เช่น  aerodrome, picturedrome, hippodrome แต่ถ้าอยู่หน้าคำอื่น จะมีรูปเป็น “dromo เช่น  คำนี้ dromomania

dromomania  จึงแปลตามตัวว่า “บ้าหรือคลั่งไคล้การวิ่ง

ในสมัยโบราณ ไม่มียานพาหนะเหมือนปัจจุบัน ไม่มีรถยนต์ รถไฟความเร็วสูง เครื่องบินไอพ่น ในยุคดั้งเดิม การเดินทางมีอยู่วิธีเดียว คือ “เดินเท้า” ฉะนั้นใครที่ต้องการ ที่จะเดินทางไปดูนั่น ดูนี่ หรือที่เรียกว่า ไปเที่ยว   เมื่อต้องการ
ที่จะเดินทางให้เร็ว ก็มีอยู่วิธีเดียว คือ “วิ่ง



 ฉะนั้นศัพท์  dromomania 
ที่แปลตามตัวว่า  บ้าหรือคลั่งไคล้การวิ่ง จึงหมายถึง “บ้าหรือคลั่งไคล้
การเที่ยว”  เพราะชอบวิ่งไปดูนั่น ดูนี่ นั่นเอง


ผ่าศัพท์ภาษาอังกฤษวันละคำสองคำ:อธิบายคำว่า cratomania, dipsomania


cratomania







คำ  κράτος  (kratos คราทอส) เป็นภาษากรีก แปลว่า “อำนาจcratomania จึงแปลว่า “บ้าหรือคลั่งไคล้ในอำนาจ” (ขอให้ท่านสังเกตุว่า อักษร k (ตัว kappa) ของอักษรกรีก กลายเป็นตัว c ของอักษรโรมัน) 
กล่าวกันว่า พระเจ้าอเล็กซานเดอร์ มหาราช (Alexander the great) ฮิตเลอร์ (Adolf Hitler) และผู้นำในโลกนี้ อีกมากมายป่วยเป็นโรค cratomania

dipsomania




คำ  δίφα (dipsa ดิพสา) เป็นภาษากรีกแปลว่า “กระหาย(น้ำ)”  ปรากฏรูปในภาษาอังกฤษเป็น dipso ศัพท์ dipsomania จึงแปลตามตัวว่า “กระหาย(น้ำ)อย่างบ้าคลั่ง” แต่เขาหมายจำเพาะถึง “กระหายที่จะดื่มสุราอย่างบ้าคลั่ง